ಪಂಚಾಂಗ ನೋಡಿ ಮುಹೂರ್ತ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ನಕ್ಷತ್ರ ನೋಡಿಯೇ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡುವ ಪರಿಪಾಠ ಇದೆ. ಸಂವತ್ಸರ ಬದಲಾದರೆ ನಮಗದು ಹೊಸ ವರ್ಷ. ಏನಿದು ಪಂಚಾಂಗ, ನಕ್ಷತ್ರ ಎಂಬಿತ್ಯಾದಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಸಿಗುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಲೇಖನ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
1. ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಚಯ
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಪಂಚಾಂಗ ಎಂದರೇನು?
ಉತ್ತರ: ‘ಪಂಚ’ ಎಂದರೆ ಐದು, ‘ಅಂಗ’ ಎಂದರೆ ಭಾಗಗಳು. ದಿನದ ಕಾಲಗಣನೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಐದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳಾದ ತಿಥಿ, ವಾರ, ನಕ್ಷತ್ರ, ಯೋಗ ಮತ್ತು ಕರಣಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಶಾಸ್ತ್ರವೇ ಪಂಚಾಂಗ.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ನಾವು ಪಂಚಾಂಗವನ್ನು ಏಕೆ ಬಳಸಬೇಕು?
ಉತ್ತರ: ಶುಭ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಸಮಯ (ಮುಹೂರ್ತ) ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ-ಚಂದ್ರರ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪಂಚಾಂಗ ಸಹಕಾರಿ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಜನನದಿಂದ ಮರಣದ ತನಕ ಪಂಚಾಂಗದ ಪ್ರಭಾವ ಇದ್ದೇ ಇದೆ.
2. ಸಂವತ್ಸರ (ವರ್ಷಗಳು)
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ಸಂವತ್ಸರಗಳಿವೆ?
ಉತ್ತರ: ಭಾರತೀಯ ಕಾಲಗಣನೆಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 60 ಸಂವತ್ಸರಗಳ ಒಂದು ಚಕ್ರವಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಆ 60 ಸಂವತ್ಸರಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿ.
ಉತ್ತರ: ಆ 60 ಸಂವತ್ಸರಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:
| 1-10 | 11-20 | 21-30 | 31-40 | 41-50 | 51-60 |
| 1. ಪ್ರಭವ | 11. ಈಶ್ವರ | 21. ಸರ್ವಜಿತ್ | 31. ಹೇವಿಳಂಬಿ | 41. ಪ್ಲವಂಗ | 51. ಪಿಂಗಳ |
| 2. ವಿಭವ | 12. ಬಹುಧಾನ್ಯ | 22. ಸರ್ವಧಾರಿ | 32. ವಿಳಂಬಿ | 42. ಕೀಲಕ | 52. ಕಾಲಯುಕ್ತಿ |
| 3. ಶುಕ್ಲ | 13. ಪ್ರಮಾಥಿ | 23. ವಿರೋಧಿ | 33. ವಿಕಾರಿ | 43. ಸೌಮ್ಯ | 53. ಸಿದ್ಧಾರ್ಥಿ |
| 4. ಪ್ರಮೋದೂತ | 14. ವಿಕ್ರಮ | 24. ವಿಕೃತಿ | 34. ಶಾರ್ವರಿ | 44. ಸಾಧಾರಣ | 54. ರೌದ್ರಿ |
| 5. ಪ್ರಜೋತ್ಪತ್ತಿ | 15. ವೃಷ | 25. ಖರ | 35. ಪ್ಲವ | 45. ವಿರೋಧಿಕೃತು | 55. ದುರ್ಮತಿ |
| 6. ಅಂಗಿರಸ | 16. ಚಿತ್ರಭಾನು | 26. ನಂದನ | 36. ಶುಭಕೃತು | 46. ಪಾರಿಧಾವಿ | 56. ದುಂದುಭಿ |
| 7. ಶ್ರೀಮುಖ | 17. ಸುಭಾನು | 27. ವಿಜಯ | 37. ಶೋಭಕೃತು | 47. ಪ್ರಮಾದಿ | 57. ರುಧಿರೋದ್ಗಾರಿ |
| 8. ಭಾವ | 18. ತಾರಣ | 28. ಜಯ | 38. ಕ್ರೋಧಿ | 48. ಆನಂದ | 58. ರಕ್ತಾಕ್ಷಿ |
| 9. ಯುವ | 19. ಪಾರ್ಥಿವ | 29. ಮನ್ಮಥ | 39. ವಿಶ್ವಾವಸು | 49. ರಾಕ್ಷಸ | 59. ಕ್ರೋಧನ |
| 10. ಧಾತೃ | 20. ವ್ಯಯ | 30. ದುರ್ಮುಖಿ | 40. ಪರಾಭವ | 50. ನಳ | 60. ಅಕ್ಷಯ |
ನಿಮ್ಮ ನಕ್ಷತ್ರ ಯಾವುದು? ಅಶ್ವಿನಿಯಿಂದ ರೇವತಿ ಪರ್ಯಂತ 27 ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ರಹಸ್ಯ ಇಲ್ಲಿದೆ!
3. ಋತುಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಸಗಳು
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಋತುಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಸಗಳು ಇರುತ್ತವೆ?
ಉತ್ತರ: ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ 6 ಋತುಗಳು ಮತ್ತು 12 ಮಾಸಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮಾಸಗಳಿರುತ್ತವೆ.
| ಋತು (Season) | ಮಾಸಗಳು (Months) |
| 1. ವಸಂತ ಋತು | ಚೈತ್ರ, ವೈಶಾಖ |
| 2. ಗ್ರೀಷ್ಮ ಋತು | ಜ್ಯೇಷ್ಠ, ಆಷಾಢ |
| 3. ವರ್ಷ ಋತು | ಶ್ರಾವಣ, ಭಾದ್ರಪದ |
| 4. ಶರದ್ ಋತು | ಆಶ್ವಯುಜ, ಕಾರ್ತಿಕ |
| 5. ಹೇಮಂತ ಋತು | ಮಾರ್ಗಶಿರ, ಪುಷ್ಯ |
| 6. ಶಿಶಿರ ಋತು | ಮಾಘ, ಫಾಲ್ಗುಣ |
4. ರಾಶಿ ಮತ್ತು ನಕ್ಷತ್ರಗಳು
ಪ್ರಶ್ನೆ: ರಾಶಿಗಳು ಎಷ್ಟು? ಅವು ಯಾವುವು?
ಉತ್ತರ: ರಾಶಿಗಳು ಒಟ್ಟು 12. ಅವುಗಳೆಂದರೆ:
- ಮೇಷ 2. ವೃಷಭ 3. ಮಿಥುನ 4. ಕಟಕ 5. ಸಿಂಹ 6. ಕನ್ಯಾ 7. ತುಲಾ 8. ವೃಶ್ಚಿಕ 9. ಧನುಸ್ಸು 10. ಮಕರ 11. ಕುಂಭ 12. ಮೀನ.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಎಷ್ಟು? ಆ 27 ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಯಾವುವು?
ಉತ್ತರ: ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನ ಚಲನೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ 27 ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ:
| 1-9 | 10-18 | 19-27 |
| 1. ಅಶ್ವಿನಿ | 10. ಮಖಾ | 19. ಮೂಲಾ |
| 2. ಭರಣಿ | 11. ಪುಬ್ಬಾ (ಪೂರ್ವ ಫಲ್ಗುಣಿ) | 20. ಪೂರ್ವಾಷಾಢ |
| 3. ಕೃತ್ತಿಕಾ | 12. ಉತ್ತರೆ (ಉತ್ತರಾ ಫಲ್ಗುಣಿ) | 21. ಉತ್ತರಾಷಾಢ |
| 4. ರೋಹಿಣಿ | 13. ಹಸ್ತಾ | 22. ಶ್ರವಣ |
| 5. ಮೃಗಶಿರ | 14. ಚಿತ್ರಾ | 23. ಧನಿಷ್ಠಾ |
| 6. ಆರಿದ್ರಾ | 15. ಸ್ವಾತಿ | 24. ಶತಭಿಷ |
| 7. ಪುನರ್ವಸು | 16. ವಿಶಾಖಾ | 25. ಪೂರ್ವಾಭಾದ್ರ |
| 8. ಪುಷ್ಯ | 17. ಅನೂರಾಧಾ | 26. ಉತ್ತರಾಭಾದ್ರ |
| 9. ಆಶ್ಲೇಷ | 18. ಜ್ಯೇಷ್ಠಾ | 27. ರೇವತಿ |
5. ಯೋಗ ಮತ್ತು ಕರಣ
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಪಂಚಾಂಗದ ‘ಯೋಗ’ ಎಂದರೆ ಏನು? ಅವು ಎಷ್ಟು?
ಉತ್ತರ: ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರರ ಸ್ಥಾನಗಳ ಮೊತ್ತವೇ ಯೋಗ. ಇವು ಒಟ್ಟು 27 ಇವೆ.
| ಯೋಗಗಳ ಹೆಸರುಗಳು |
| 1. ವಿಷ್ಕಂಭ 2. ಪ್ರೀತಿ 3. ಆಯುಷ್ಮಾನ್ 4. ಸೌಭಾಗ್ಯ 5. ಶೋಭನ 6. ಅತಿಗಂಡ 7. ಸುಕರ್ಮ 8. ಧೃತಿ 9. ಶೂಲ 10. ಗಂಡ 11. ವೃದ್ಧಿ 12. ಧ್ರುವ 13. ವ್ಯಾಘಾತ 14. ಹರ್ಷಣ 15. ವಜ್ರ 16. ಸಿದ್ದಿ 17. ವ್ಯತೀಪಾತ 18. ವರಿಯಾನ್ 19. ಪರಿಘ 20. ಶಿವ 21. ಸಿದ್ದ 22. ಸಾಧ್ಯ 23. ಶುಭ 24. ಶುಕ್ಲ 25. ಬ್ರಹ್ಮ 26. ಐಂದ್ರ 27. ವೈಧೃತಿ |
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಕರಣ ಎಂದರೆ ಏನು? ಅವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟು?
ಉತ್ತರ: ಒಂದು ತಿಥಿಯ ಅರ್ಧ ಭಾಗವನ್ನು ಕರಣ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟು 11 ಕರಣಗಳಿವೆ.
| ಕರಣಗಳ ವಿಧ | ಹೆಸರುಗಳು |
| ಚರ ಕರಣಗಳು (7) | ಬವ, ಬಾಲವ, ಕೌಲವ, ತೈತಿಲ, ಗರಜ, ವಣಿಜ, ಭದ್ರಾ (ವಿಸ್ಟಿ) |
| ಸ್ಥಿರ ಕರಣಗಳು (4) | ಶಕುನಿ, ಚತುಷ್ಪಾದ, ನಾಗವಾನ್, ಕಿಂಸ್ತುಘ್ನ |
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆ ತೆರೆಯಲು ಶುಭ ಮುಹೂರ್ತ: ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ಯಾವ ದಿನ ಉತ್ತಮ?
6. ಗ್ರಹಗಳು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಗಳು
ಪ್ರಶ್ನೆ: ನವಗ್ರಹಗಳು ಯಾವುವು?
ಉತ್ತರ: 1. ಸೂರ್ಯ (ರವಿ) 2. ಚಂದ್ರ (ಸೋಮ) 3. ಮಂಗಳ 4. ಬುಧ 5. ಗುರು 6. ಶುಕ್ರ 7. ಶನಿ 8. ರಾಹು 9. ಕೇತು.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಪಕ್ಷಗಳು ಎಂದರೇನು?
ಉತ್ತರ: ಒಂದು ತಿಂಗಳನ್ನು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ:
- ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷ: ಪಾಡ್ಯದಿಂದ (ಪ್ರತಿಪದ) ಹುಣ್ಣಿಮೆಯವರೆಗೆ (ಚಂದ್ರ ಬೆಳೆಯುವ ಕಾಲ).
- ಕೃಷ್ಣ ಪಕ್ಷ: ಪಾಡ್ಯದಿಂದ (ಪ್ರತಿಪದ) ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯವರೆಗೆ (ಚಂದ್ರ ಕ್ಷೀಣಿಸುವ ಕಾಲ).
ಲೇಖನ- ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಮಠ
