ವೈದಿಕ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಗುರು ಗ್ರಹವನ್ನು ಶುಭ ಗ್ರಹ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಧನುಸ್ಸು- ಮೀನ ರಾಶಿಗಳು ಗುರುವಿನ ಸ್ವಕ್ಷೇತ್ರವಾದರೆ, ಕರ್ಕಾಟಕ ರಾಶಿ ಉಚ್ಚ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗುತ್ತದೆ. ಇನ್ನು ಮಕರ ರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಗುರು ಗ್ರಹ ನೀಚ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಪುನರ್ವಸು, ವಿಶಾಖ ಹಾಗೂ ಪೂರ್ವಾಭಾದ್ರಾ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಗೆ ಗುರುವೇ ಅಧಿಪತಿ. ಗುರು ದಶೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹದಿನಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆ ಗ್ರಹದ ಮುಖ್ಯ ರತ್ನ ಕನಕ ಪುಷ್ಯರಾಗ ಹಾಗೂ ಧಾನ್ಯ ಕಡಲೇಕಾಳು, ವಸ್ತ್ರ ಹಳದಿಯದು. ಇಂಥ ಶುಭ ಗ್ರಹನಾದ ಗುರುವಿನಿಂದ ‘ಶಕಟ’ ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಶುಭಯೋಗವಲ್ಲ. ಆ ಯೋಗ ಹೇಗೆ ಸೃಷ್ಟಿ ಆಗುತ್ತದೆ, ಫಲ ಏನು, ಈ ಯೋಗಕ್ಕೆ ಭಂಗ ಇದೆಯಾ ಎಂಬಿತ್ಯಾದಿ ಮಾಹಿತಿಗಳ ಸಮಗ್ರ ಲೇಖನ ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಶಕಟ ಯೋಗ: ಸರಿಯಾದ ವೈದಿಕ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ
ವೈದಿಕ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಗ್ರಂಥವಾದ ‘ಫಲದೀಪಿಕಾ’ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ: “ಜೀವಸ್ಥಿತೇ ರಾಶೌ… ಚಂದ್ರೇ ಷಷ್ಠಾಷ್ಟಮೃತ್ಯುಗೇ ಗುರುತಃ”. ಇದರರ್ಥ: ಗುರು (ಜೀವ) ಇರುವ ರಾಶಿಯಿಂದ ಚಂದ್ರನು 6, 8 ಅಥವಾ 12ನೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಶಕಟ ಯೋಗ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುವ ಕ್ರಮ:
ಕುಂಡಲಿಯಲ್ಲಿ ಗುರು ಎಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲು ನೋಡಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಎಣಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬೇಕು:
- ಗುರುವಿನಿಂದ 6ನೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರ: (ಷಷ್ಠ ಸ್ಥಾನ)
- ಗುರುವಿನಿಂದ 8ನೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರ: (ಅಷ್ಟಮ ಸ್ಥಾನ)
- ಗುರುವಿನಿಂದ 12ನೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರ: (ವ್ಯಯ ಸ್ಥಾನ)
ಶಕಟ ಯೋಗದ ಭಂಗ (ಅಪವಾದ):
ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಈ ಮೇಲಿನ ಸ್ಥಿತಿಯಿದ್ದರೂ ಸಹ ಕೆಳಗಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಯೋಗವು ಭಂಗವಾಗುತ್ತದೆ:
- ಗುರುವು ಲಗ್ನ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿದ್ದರೆ: ಗುರುವು ಲಗ್ನದಿಂದ 1, 4, 7, 10ನೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಚಂದ್ರನು ಗುರುವಿನಿಂದ ಎಷ್ಟೇ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ (6, 8, 12 ರಲ್ಲಿದ್ದರೂ) ಶಕಟ ಯೋಗವು ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಈ ಯೋಗದ ವಿಶೇಷತೆ:
ಇತರ ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನನ್ನು ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿದರೆ, ಶಕಟ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಗುರುವನ್ನು (Guru/Jupiter)ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಚಂದ್ರನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಶಾಸ್ತ್ರಬದ್ಧವಾದ ಕ್ರಮ.
ಉದಾಹರಣೆ:
ಗುರುವು ಧನು ರಾಶಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸೋಣ. ಆಗ ಚಂದ್ರನು:
- ವೃಷಭದಲ್ಲಿದ್ದರೆ (ಗುರುವಿನಿಂದ 6ನೇ ಮನೆ).
- ಕರ್ಕಾಟಕದಲ್ಲಿದ್ದರೆ (ಗುರುವಿನಿಂದ 8ನೇ ಮನೆ).
- ವೃಶ್ಚಿಕದಲ್ಲಿದ್ದರೆ (ಗುರುವಿನಿಂದ 12ನೇ ಮನೆ).
ಈ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಶಕಟ ಯೋಗ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗುರುವು ಲಗ್ನಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಈ ದೋಷವಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣ ಯೋಗ ಎಂದರೇನು? ಜಾತಕದಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಗವಿದ್ದರೆ ಸಿಗುವ ಅದೃಷ್ಟದ ಫಲಗಳೇನು?
‘ಶಕಟ’ (ಬಂಡಿ) ಎಂಬ ಹೆಸರೇ ಸೂಚಿಸುವಂತೆ, ಈ ಯೋಗದ ಫಲಗಳು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಫಲಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:
ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಏರಿಳಿತ
ಬಂಡಿಯ ಚಕ್ರವು ಹೇಗೆ ಮೇಲೆ ಕೆಳಗೆ ಉರುಳುತ್ತದೆಯೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಈ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸುಖ ಮತ್ತು ಕಷ್ಟಗಳು ಚಕ್ರೀಯವಾಗಿ ಬರುತ್ತವೆ.
- ಇವರು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತರಾಗಿ ಅಥವಾ ಸುಖವಾಗಿ ಬಾಳಿದರೆ, ಇನ್ನೊಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ಸಂಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗಬಹುದು.
- ಆದರೆ, ನೆನಪಿಡಿ – ಚಕ್ರವು ಕೆಳಗೆ ಹೋದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೆ ಮೇಲೆ ಬಂದೇ ಬರುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಇವರ ಯಶಸ್ಸು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತೆ ಮರಳಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಆರ್ಥಿಕ ಅಸ್ಥಿರತೆ
ಗ್ರಂಥಗಳ ಪ್ರಕಾರ: “ಧನಹೀನೋ ಭವೇತ್ ಸೋಽಪಿ“
- ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಎಷ್ಟೇ ಬುದ್ಧಿವಂತನಾಗಿದ್ದರೂ ಅಥವಾ ಸಂಪಾದಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಖರ್ಚುಗಳು ಅಥವಾ ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿನ ನಷ್ಟದಿಂದಾಗಿ ಆಗಾಗ ಶೂನ್ಯದಿಂದ ಜೀವನ ಆರಂಭಿಸಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬರಬಹುದು.
ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನ
- ಬಂಧುಗಳ ಅಸಹಕಾರ: ಈ ಯೋಗವಿರುವವರು ತಮ್ಮ ಆಪ್ತರಿಂದ ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಿಕರಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಸಹಾಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ವಿರಳ. ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಹೋರಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
- ಗೌರವದ ಪ್ರಶ್ನೆ: ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಗೌರವವಿದ್ದರೂ, ಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಇವರನ್ನು ಕಾಡಬಹುದು.
ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಶ್ರಮ
- ಚಂದ್ರನು ಮನಸ್ಸಿನ ಕಾರಕ ಮತ್ತು ಗುರುವು ಜ್ಞಾನದ ಕಾರಕ. ಇವರಿಬ್ಬರ ಷಷ್ಠ-ಅಷ್ಟಮ (6-8) ಸಂಬಂಧವು ಮಾನಸಿಕ ಅಶಾಂತಿಯನ್ನು ನೀಡಬಹುದು.
- ಇವರು ಮಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೆಲಸಕ್ಕೂ ಇತರರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶ್ರಮ ಹಾಕಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈಗೆಟುಕುವುದಿಲ್ಲ.
ಫಲದೀಪಿಕಾ ಹೇಳುವ ವಿಶೇಷ ಫಲ:
ಫಲದೀಪಿಕಾ ಗ್ರಂಥದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಯೋಗದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು:
“ಅಕೀರ್ತಿಂ ಲಭತೇ ನಿತ್ಯಂ…” (ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಿನಾಕಾರಣ ಅಪಕೀರ್ತಿಗೆ ಒಳಗಾಗಬಹುದು) “ಸರ್ವಂ ಹಿತಂ ತ್ಯಜತಿ…” (ಒಳ್ಳೆಯ ಹಿತೈಷಿಗಳ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳದೆ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಬಹುದು)
ಶಕಟ ಯೋಗದ ಪ್ರಭಾವ ಯಾವಾಗ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ?
- ಗುರು ಬಲ: ಮೊದಲೇ ಚರ್ಚಿಸಿದಂತೆ, ಗುರು ಲಗ್ನ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಈ ಯಾವುದೇ ಕೆಟ್ಟ ಫಲಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
- ಚಂದ್ರನ ಬಲ: ಚಂದ್ರನು ಪೂರ್ಣಿಮೆಯ ಚಂದ್ರನಾಗಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಉಚ್ಚ ರಾಶಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ (ವೃಷಭ) ಈ ಯೋಗದ ತೀವ್ರತೆ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ.
- ದಶಾ ಕಾಲ: ಗುರುವಿನ ಅಥವಾ ಚಂದ್ರನ ದಶೆ ಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ಈ ಏರಿಳಿತಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ಸಲಹೆ: ಈ ಯೋಗವಿರುವವರು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವಾಗ ಅತ್ಯಂತ ಜಾಗರೂಕರಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಸದಾ ಸಿದ್ಧರಿರಬೇಕು.
ಪರಿಹಾರ ಮಾರ್ಗಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:
ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪರಿಹಾರಗಳು
- ಶಿವಾರಾಧನೆ: ಚಂದ್ರನ ಅಧಿಪತಿ ಶಿವ. ಪ್ರತಿ ಸೋಮವಾರ ಶಿವಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಕ್ಷೀರಾಭಿಷೇಕ (ಹಾಲು) ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ‘ಓಂ ನಮಃ ಶಿವಾಯ’ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಪಠಿಸುವುದು ಮನಸ್ಸಿನ ಅಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುತ್ತದೆ.
- ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ಸಹಸ್ರನಾಮ ಪಠಣ: ಗುರು ಗ್ರಹವು ಸಾತ್ವಿಕ ಗ್ರಹವಾಗಿದ್ದು, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಆರಾಧನೆಯಿಂದ ಗುರುವಿನ ಅನುಗ್ರಹ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ಅಥವಾ ಗುರುವಾರ ವಿಷ್ಣು ಸಹಸ್ರನಾಮ ಪಠಿಸುವುದು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆ ತರುತ್ತದೆ.
- ಗುರು ಮಂತ್ರ ಜಪ: ಗುರುವಾರಗಳಂದು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಮಂತ್ರವನ್ನು 108 ಬಾರಿ ಜಪಿಸಿ:
“ಓಂ ಬೃಂ ಬೃಹಸ್ಪತಯೇ ನಮಃ“
ದಾನ ಧರ್ಮಗಳು
- ಹಳದಿ ವಸ್ತುಗಳ ದಾನ: ಗುರುವಾರ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ಬಟ್ಟೆ, ಕಡಲೆ ಕಾಳು, ಬಾಳೆಹಣ್ಣು ಅಥವಾ ಕೇಸರಿಯನ್ನು ಬಡವರಿಗೆ ಅಥವಾ ಅರ್ಚಕರಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡಿ.
- ವಿದ್ಯಾ ದಾನ: ಶಕಟ ಯೋಗದ ದೋಷವಿದ್ದವರು ಬಡ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಹಣ ಅಥವಾ ಪುಸ್ತಕದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು ಗುರುವಿನ ಪ್ರಸನ್ನತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಸೋಮವಾರದಂದು ದಾನ: ಚಂದ್ರನ ಬಲಕ್ಕಾಗಿ ಅಕ್ಕಿ, ಹಾಲು ಅಥವಾ ಬಿಳಿ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ದಾನ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಜೀವನಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳು
- ಹಿರಿಯರ ಗೌರವ: ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಂದೆ-ತಾಯಿ, ಗುರುಗಳು ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರ ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆಯುವುದು ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಪರಿಹಾರ. ಗುರುವಿನ ದೋಷವಿದ್ದಾಗ ಹಿರಿಯರನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಬಾರದು.
- ಆರ್ಥಿಕ ಶಿಸ್ತು: ಶಕಟ ಯೋಗವು ಆರ್ಥಿಕ ಏರಿಳಿತ ನೀಡುವುದರಿಂದ, ಹಣದ ಉಳಿತಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಹರಿಸಬೇಕು. ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಖರ್ಚುಗಳಿಗಾಗಿ ಸದಾ ಒಂದು ಮೊತ್ತವನ್ನು ಮೀಸಲಿಡುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು.
- ಪೂರ್ಣಿಮೆ ಉಪವಾಸ: ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ ಪೂರ್ಣಿಮೆಯಂದು ಉಪವಾಸವಿದ್ದು ಅಥವಾ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿ ಚಂದ್ರನ ದರ್ಶನ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಮಾನಸಿಕ ಶಾಂತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ರತ್ನಧಾರಣೆ
ಗಮನಿಸಿ: ರತ್ನಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವ ಮೊದಲು ನಿಮ್ಮ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕುಂಡಲಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.
- ಗುರುವು ಶುಭವಾಗಿದ್ದೂ ಶಕಟ ಯೋಗವಿದ್ದರೆ ಪುಷ್ಯರಾಗ (Yellow Sapphire) ಧರಿಸಬಹುದು.
- ಚಂದ್ರನು ಬಲಹೀನನಾಗಿದ್ದರೆ ಮುತ್ತು (Pearl) ಧರಿಸಲು ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಆದರೆ, ಗುರುವು ಲಗ್ನಕ್ಕೆ ಮಾರಕ ಅಥವಾ ಅಶುಭ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ರತ್ನಧಾರಣೆ ಮಾಡಬಾರದು.
ಲೇಖನ- ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಮಠ





