ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ದೇವರಾಯನದುರ್ಗ ಎಂದರೆ ನಮಗೆ ಮೊದಲು ನೆನಪಿಗೆ ಬರುವುದು ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿನ ಯೋಗಾ ನರಸಿಂಹ ಮತ್ತು ಭೋಗಾ ನರಸಿಂಹ ಸ್ವಾಮಿ. ಆದರೆ, ಇದೇ ದುರ್ಗದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿರುವ ‘ದುರ್ಗದಹಳ್ಳಿ’ ಎಂಬ ಪುಟ್ಟ ಹಳ್ಳಿಯ ಕಾಡಿನ ಮಧ್ಯೆ, ಅಷ್ಟೇನೂ ಪರಿಚಿತವಲ್ಲದ ಆದರೆ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಯುತವಾದ ಒಂದು ಸನ್ನಿಧಿಯಿದೆ. ಅದೇ ವಿದ್ಯಾಶಂಕರ ಅಥವಾ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಭಕ್ತರು ಕರೆಯುವ ‘ಓದೋ ಶಂಕರ’ನ ದೇಗುಲ.
ಪಾಠಶಾಲೆಯಾಗಿದ್ದ ದೇಗುಲ: ಹೆಸರಿನ ಹಿಂದಿನ ಮರ್ಮ
ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ದೇವಾಲಯವು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಪಾಲಿಗೆ ಬರೀ ದೇವಸ್ಥಾನವಾಗಿರದೆ, ಜ್ಞಾನದೀವಿಗೆಯಾದ ಪಾಠಶಾಲೆಯೂ ಆಗಿತ್ತಂತೆ. ಮಕ್ಕಳು ಇಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಪಾಠ ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಇಲ್ಲಿನ ಶಿವನು ಹಲವರಿಗೆ ‘ವಿದ್ಯಾಶಂಕರ’ನಾದರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವರಿಗೆ ‘ಓದೋ ಶಂಕರ’ನಾದ. ಇಂದಿಗೂ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ಓದಿನಲ್ಲಿ ಹಿಂದುಳಿದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಅಕ್ಷರಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಸಬೇಕಿದ್ದರೆ ಪೋಷಕರು ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಈ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ.
ನಾಪತ್ತೆಯಾಗಿದ್ದ ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಟಿವಿಎಸ್ (TVS) ಸಂಸ್ಥೆ
ಕಾಲಚಕ್ರ ಉರುಳಿದಂತೆ ಈ ದೇವಾಲಯ ಶಿಥಿಲಗೊಂಡು, ಇಲ್ಲಿನ ಶಿವಲಿಂಗವು ನಾಪತ್ತೆಯಾಗಿ ಕಾಡಿನ ಪಾಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಟಿವಿಎಸ್ (TVS) ಕಂಪನಿಯವರು ಈ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಮುಂದಾದಾಗ ಒಂದು ಪವಾಡವೇ ನಡೆಯಿತು. ಅಷ್ಟಮಂಗಲ ಪ್ರಶ್ನೆ ಹಾಕಿಸಿದಾಗ, ಲಿಂಗವು ಸಮೀಪದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೇ ಇರುವುದು ಗೋಚರವಾಯಿತು. ತೀವ್ರ ಹುಡುಕಾಟದ ನಂತರ ಸಿಕ್ಕ ಆ ಪುರಾತನ ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ತಂದು, ಇಂದು ನಾವು ನೋಡುತ್ತಿರುವ ಸುಂದರವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ದೇಗುಲವನ್ನು ಟಿವಿಎಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯವರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ
ಈ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಕಾಡಿನ ಮಧ್ಯೆ, ಸಣ್ಣ ಗುಡ್ಡದಂತಹ ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವವರು ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು:
- ವನ್ಯಮೃಗಗಳ ಸಂಚಾರ: ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಚಿರತೆ ಮತ್ತು ಕರಡಿಗಳ ಓಡಾಟವಿರುವುದರಿಂದ, ಕತ್ತಲಾಗುವ ಮುನ್ನವೇ ಇಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಡುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ.
- ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ: ಇದು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸೌಲಬ್ಯಗಳಿರುವ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ತಿಂಡಿ-ತಿನಿಸುಗಳನ್ನು ನೀವೇ ಒಯ್ಯಬೇಕು.
- ಪರಿಸರ ಕಾಳಜಿ: ದಯವಿಟ್ಟು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಚೀಲಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಎಲ್ಲೆಂದರಲ್ಲಿ ಬಿಸಾಡಿ ಕಾಡಿನ ಪಾವಿತ್ರ್ಯತೆಯನ್ನು ಕೆಡಿಸಬೇಡಿ.
ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಮುನ್ನ ಗಮನಿಸಿ
- ಸಮಯ: ದೇವಸ್ಥಾನವು ದಿನವಿಡೀ ತೆರೆದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಬೆಳಗ್ಗೆ ಒಂಬತ್ತರಿಂದ ಹನ್ನೊಂದು ಗಂಟೆಯ ಒಳಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದು ಸೂಕ್ತ.
- ಪೂಜಾ ವಿವರ: ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ ಅಥವಾ ಪ್ರಸಾದದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬೇಕಿದ್ದಲ್ಲಿ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಅರ್ಚಕರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದು ಅಗತ್ಯ.
- ಸಮೀಪದ ತಾಣಗಳು: ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಕೇವಲ ಎರಡು ಗಂಟೆಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುವವರು, ಸಮೀಪದ ಗೊರವನಹಳ್ಳಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಅಥವಾ ನಾಮದ ಚಿಲುಮೆಗೂ ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದು.
ಕೊನೆಮಾತು
ವಿದ್ಯಾಶಂಕರನ ಸನ್ನಿಧಿಯು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಪ್ರಶಾಂತತೆ ನೀಡುವ ಅದ್ಭುತ ತಾಣ. ಮಣ್ಣಿನ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿ, ಕಾಡಿನ ಮೌನದ ನಡುವೆ ಶಿವನ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯುವುದು ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಅನುಭವ. ಮಕ್ಕಳ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೂ ದೈವಬಲ ಸಿಗಲಿ ಎಂಬ ಆಶಯವಿದ್ದರೆ ಖಂಡಿತ ಒಮ್ಮೆ ‘ಓದೋ ಶಂಕರ’ನ ದರ್ಶನ ಮಾಡಿ ಬನ್ನಿ.
ಲೇಖನ- ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಮಠ
