ಈ ಗಣಪತಿಗೆ ಛಾವಣಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ಗೋಡೆಯೂ ಇಲ್ಲ! ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಗರ್ಭಗುಡಿಯಾದ ಸೌತಡ್ಕದ ವಿಶೇಷತೆ ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೆ?

ಈ ಗಣಪತಿ ಬಹಳ ವಿಶೇಷ. ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬೆಳ್ತಂಗಡಿ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಸೌತಡ್ಕ ಮಹಾಗಣಪತಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಅತ್ಯಂತ ಅಪರೂಪದ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಈ ದೇವಸ್ಥಾನದ ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಗುಡಿ ಅಥವಾ ಗೋಪುರವಿಲ್ಲ. ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ, ಬಯಲು ಆಲಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಈ ಗಣಪತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ:

ಸೌತಡ್ಕ ಮಹಾಗಣಪತಿ ದೇವಸ್ಥಾನ: ಬಯಲು ಗಣಪನ ಸನ್ನಿಧಿ

ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೌಂದರ್ಯದ ನಡುವೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಸೌತಡ್ಕ ಕ್ಷೇತ್ರವು ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಆಚರಣೆ ಮತ್ತು ಸರಳತೆಯಿಂದ ಭಕ್ತರನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಸೌತಡ್ಕ ಎಂದರೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ‘ಸೌತೆಕಾಯಿ ತೋಟ’ (ಸೌತೆ + ಅಡ್ಕ) ಎಂದು ಅರ್ಥ.

• ಐತಿಹ್ಯ: ಸುಮಾರು 800 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜವಂಶದ ಮೇಲೆ ಶತ್ರುಗಳ ಆಕ್ರಮಣವಾಯಿತು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿನ ಪುಟ್ಟ ಗುಡಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಗಣಪತಿಯ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಅರ್ಚಕರು ಅದನ್ನು ಹೊತ್ತು ತಂದು ಈಗಿರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಸೌತೆಕಾಯಿ ಅರ್ಪಣೆ: ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗೋಪಾಲಕರು (ದನಗಾಹಿಗಳು) ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮಗೆ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಸೌತೆಕಾಯಿಗಳನ್ನು ಗಣಪತಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ದೇವರಿಗೆ ಸೌತೆಕಾಯಿ ಎಂದರೆ ಬಲು ಪ್ರೀತಿ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಬೆಳೆದುಬಂದಿದೆ.

ದೇವಸ್ಥಾನದ ವಿಶೇಷತೆಗಳು

• ಗರ್ಭಗುಡಿಯಿಲ್ಲದ ದೇವರು: ಇಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿಯು ಮರದ ಕೆಳಗೆ, ವಿಶಾಲವಾದ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ. ದೇವರಿಗೆ ಬಿಸಿಲು, ಮಳೆ, ಗಾಳಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಲು ಯಾವುದೇ ಛಾವಣಿಯಿಲ್ಲ. ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಇಲ್ಲಿನ ಗರ್ಭಗುಡಿ.
• ಗಂಟೆಗಳ ಹರಕೆ: ಭಕ್ತರು ತಮ್ಮ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳು ಈಡೇರಿದಾಗ ಇಲ್ಲಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಗಂಟೆಗಳನ್ನು (Bells) ಹರಕೆಯಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ದೇವಸ್ಥಾನದ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಗಾತ್ರದ ಗಂಟೆಗಳು ನೇತಾಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣುವುದು ಒಂದು ಸುಂದರ ಅನುಭವ.
• ಸರಳತೆ: ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಲ್ಲ. ಭಕ್ತರು ನೇರವಾಗಿ ವಿಗ್ರಹದ ಹತ್ತಿರ ಹೋಗಿ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯಬಹುದು.

ಶ್ರೀಕಾಕುಳಂನ ಶ್ರೀಕೂರ್ಮಂ ದೇವಸ್ಥಾನ: ಪಿತೃದೋಷ ನಿವಾರಿಸುವ ಕೂರ್ಮನಾಥನ ಸನ್ನಿಧಿಯ ಸಮಗ್ರ ದರ್ಶನ

ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾದ

• ಇಲ್ಲಿ ‘ಅವಲಕ್ಕಿ ಪಂಚಕಜ್ಜಾಯ’ ಮತ್ತು ‘ಸೌತೆಕಾಯಿ’ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಸಾದಗಳಾಗಿವೆ.
• ಗಣಪತಿಗೆ ಮೂಷಿಕ ವಾಹನ ಸಮರ್ಪಣೆ ಮತ್ತು ಗಂಟೆ ಕಟ್ಟುವ ಸೇವೆ ಇಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.

ದೇವಸ್ಥಾನದ ಸಮಯ 

ದೇವಸ್ಥಾನವು ಪ್ರತಿದಿನ ಭಕ್ತರಿಗಾಗಿ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ.

• ದರ್ಶನದ ಸಮಯ: ಬೆಳಗ್ಗೆ 6ರಿಂದ ರಾತ್ರಿ 8ರವರೆಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ದರ್ಶನ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.
• ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಮಹಾಪೂಜೆ: ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 12.30ಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಮಹಾಪೂಜೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಅನ್ನಪ್ರಸಾದದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ಇರುತ್ತದೆ.

ತಲುಪುವುದು ಹೇಗೆ?

ಸೌತಡ್ಕ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಮಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಸುಮಾರು 80 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.

• ರಸ್ತೆಯ ಮೂಲಕ: ಬೆಂಗಳೂರು-ಮಂಗಳೂರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಯಲ್ಲಿ (NH-75) ಬರುವ ಕೊಕ್ಕಡ ಎಂಬಲ್ಲಿಂದ ಕೇವಲ 6 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಧರ್ಮಸ್ಥಳದಿಂದ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಕೇವಲ 16 ಕಿ.ಮೀ ದೂರವಿದ್ದು, ಸಾಕಷ್ಟು ಖಾಸಗಿ ವಾಹನಗಳು ಮತ್ತು ಬಸ್‌ಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ.
• ರೈಲಿನ ಮೂಲಕ: ಹತ್ತಿರದ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ರೋಡ್ (ನೆಟ್ಟಣ). ಅಲ್ಲಿಂದ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಅಥವಾ ಬಸ್ ಮೂಲಕ ಬರಬಹುದು.
• ವಿಮಾನದ ಮೂಲಕ: ಮಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಹತ್ತಿರದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿದೆ.

ಭಕ್ತರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ:

ನೀವು ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಅಥವಾ ಕುಕ್ಕೆ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ ದಾರಿಯಲ್ಲೇ ಇರುವ ಈ ಸೌತಡ್ಕ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಇಲ್ಲಿನ ಶಾಂತಿಯುತ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಘಂಟಾನಾದ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅಪಾರ ನೆಮ್ಮದಿ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಲೇಖನ- ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಮಠ